Verzorgen van de teelt - niveau 3/4

1. Opdracht: Gewasverzorging in beeld gedurende een heel jaar

Door het jaar heen of in een bepaalde periode vinden er verschillende gewasverzorgende handelingen plaats op de boomkwekerij. De ene keer ben je bezig het gewas een steuntje in de rug te geven door een bamboestok te plaatsen bij jonge bomen. De andere keer ben je het gewas bewust aan het plagen (toppen) om bijvoorbeeld een goede vertakte boom te krijgen. Op elk bedrijf zijn de keuzes ten aanzien van de werkzaamheden anders.

 

Het is van groot belang te weten welke werkzaamheden gedaan moeten worden en - nog belangrijker - op welk tijdstip deze moeten worden uitgevoerd. Wat is de meest optimale verzorging? Waarom kan soms niet aan die optimale verzorging worden voldaan en wat gebeurt er dan? De antwoorden op deze vragen kun je vastleggen in een beeldverslag of beeldpresentatie, die je vervolgens weer kunt gebruiken om personeel te instrueren of bij te scholen.

 

Omdat je een totaalbeeld van alle werkzaamheden moet creëren, is het noodzakelijk daar bij de start van de teelt al mee te beginnen. Deze opdracht heeft dus een lange looptijd.

 

Maak een beeldverslag van de gewasverzorgende handelingen op je (stage)bedrijf. Let er op dat het beeldverslag een chronologisch verslag wordt van de handelingen gedurende een heel jaar.
 
  • Leg de gewashandelingen vast op foto en video, afhankelijk van de aard van de handeling
  • Maak met behulp van het programma PowerPoint of een vergelijkbaar programma een presentatie, waarin je de gemaakte foto’s en het videomateriaal verwerkt en waarin bij elke handeling is aangegeven wat er te zien is en hoe, wanneer en waarom het gedaan wordt. Ook geef je bij elke handeling aan wat er zich in de plant afspeelt. Denk hierbij aan hormonen, stress e.d.
  • Als het beeldverslag is afgerond, presenteer je het op je leerbedrijf aan de praktijkopleider en aan enkele van je klasgenoten, die je daarvoor uitnodigt. Geef tijdens de presentatie ook je mening over wat je goed vind gaan en wat er beter zou kunnen.
Je kunt je bestand eventueel opsturen naar AgriHolland, waar ze worden gepubliceerd op de pagina Verzorgen Teelt - Powerpoints. Doe daarvoor het volgende:
 
  • Stuur een e-mail naar webquestagrihollandnl.
  • Voeg je bestand als bijlage toe.
  • Vermeld je naam (dit wordt bij het bestand gepubliceerd).
  • Vermeld op welke school je zit.
Binnen een week staat je bestand op het internet.

2. Opdracht: Het planten en oppotten

Bij het planten en oppotten kun je verschillende machines gebruiken. Hier staan drie foto's van dergelijke machines (A t/m C).

 

A. B. C.

 

Beschrijf wat de 3 machines doen. Als je het niet weet, zoek dan op onderstaande websites van leveranciers.

 

Zoek ook op internet op welke leverancier een bepaalde machine kan leveren. Doe dat als volgt:

Hier staan links naar leveranciers van dergelijke machines. Bekijk minimaal 4 websites, zoek daar informatie over een plant- of oppotmachine.

 

Schrijf op je antwoordvel 4 leveranciers en welke oppotmachines zij leveren. Je mag ook een foto kopieren naar je antwoordvel.
Wat zijn kort gezegd de voordelen van elke machine?
Als jij zelf zou mogen kiezen welke machine je zou aanschaffen, wat heeft dan je voorkeur?

3. Opdracht: Gewasverzorging en snoeien

Stel je voor dat je 2 hectare buxusplanten hebt. In de afgelopen jaren zijn er voor buxusplanten steeds meer geautomatiseerde knippers ontwikkeld. Bekijk als voorbeeld het filmpje van een 3-rijige Rondsteekmachine incl snoeimessen van Ezendam.

Je klanten willen een kegelvormig gesnoeide buxus van 90 cm hoog. Je wilt hiervoor een geautomatiseerde knipper gaan kopen. Zoek op onderstaande websites 5 verschillende knippers die hiervoor geschikt zijn.

Schrijf op je antwoordvel bij elke machine:

 
  • de leverancier;
  • de naam van de machine;
  • voor welk formaat deze knipper geschikt is;
  • of er op het veld (in de rij) mee kan worden gesnoeid of dat de planten eerst geoogst moeten worden;
  • de capaciteit, dat wil zeggen: het aantal planten per uur dat de knipper kan snoeien.

 

4. Opdracht: Mechanisatie in de boomkwekerij

In de boomkwekerij gebeuren veel verzorgingshandelingen nog met de hand en is de mechanisatie nog beperkt. Wel zijn er de laatste jaren grote ontwikkelingen op dit gebied. Denk bijvoorbeeld aan het geautomatiseerd knippen van buxus. Bekijk de samenvatting van het rapport Robotisering Ver(der)gaande mechanisatie in de boomkwekerij, dat in 2003 werd geschreven door het Praktijkonderzoek Plant & Omgeving (PPO), Sector Bomen.

Hoe komt het dat de mechanisatie in de boomkwekerij minder ver is dan in andere tuinbouwsectoren?
In het rapport worden 5 vernieuwende ontwikkelingen in de mechanisatie wat verder besproken.
Kies 1 gewasgroep uit. Lees het hoofdstuk in het rapport dat over die gewasgroep gaat.

 

Je hebt gelezen welke vernieuwingen belangrijk zijn bij de gewasgroep die je hebt gekozen. Je gaat nu op zoek naar boomkwekerijbedrijven die zo'n vernieuwing al toepassen. Misschien weet je uit eigen ervaring dergelijke bedrijven. Als je zelf geen bedrijven weet, zoek dan op internet op de websites van boomkwekerijbedrijven. Een lijst van boomkwekerijbedrijven vindt je op Startpagina Boomkwekerij.

 

Noem 3 voorbeelden van boomkwekerijbedrijven die de door jou gekozen gewasgroep telen en die een vernieuwende mechanisatieontwikkeling al toepassen. Noteer:
 
  • de naam van het bedrijf;
  • het adres;
  • de teelt;
  • omschrijf wat er toegepast wordt.

5. Opdracht: Innovaties in de teelt en teeltsystemen

In de vorige drie opdrachten heb je al kunnen zien dat innovaties in deze tijd van groot belang zijn. Denk maar eens aan de automatisering op verschillende onderdelen, het gesloten-kas-systeem, mechanisering, enz.
In deze opdracht ga je je verdiepen in de innovaties van de afgelopen jaren en ga je ook kijken naar innovaties die mogelijk interessant kunnen zijn voor je (stage)bedrijf. Deze opdracht is daartoe opgesplitst in 2 afzonderlijke delen.

 

In dit onderdeel ga je na welke innovaties er zijn op je vakgebied. Maak eerst voor jezelf een overzicht van innovaties. Kies er vervolgens 3 uit die voor je leerbedrijf interessant kunnen zijn en waarvan je vervolgens een beschrijving maakt. Neem in de beschrijving van elke innovatie minimaal op:
 
  • de voordelen
  • de nadelen
  • de kosten, o.a. de kosten per jaar per productie-eenheid (afschrijving, rente en onderhoud)
  • de risico’s die doorvoering van deze innovatie met zich meebrengt
  • de invloed op teeltsysteem en arbeidsplanning

 

Voor het zoeken naar innovaties in de boomkwekerij zijn in de vorige opdrachten al wat interessante webpagina's gebruikt. Je kunt natuurlijk ook zelf gaan zoeken met behulp van een zoekmachine op het internet.


In dit onderdeel neem je het leerbedrijf onder de loep. Je maakt een rapport waarin je het volgende opneemt:
 
  • een korte, maar wel volledige beschrijving van het bedrijf (maximaal 2 A4'tjes)
  • de toekomstvisie van het bedrijf
  • de innovaties die in de afgelopen 5 jaar zijn doorgevoerd
  • mogelijk interessante innovaties voor de nabije toekomst
  • een goed onderbouwde, duidelijk beargumenteerde conclusie of het werkelijk rendabel is om deze innovaties door te voeren.
Bespreek dit rapport met je praktijkopleider en neem zijn opmerkingen / aanvullingen als laatste in het rapport op.

6. Opdracht: Optimalisering transportlijnen

Op een boomkwekerij is er vaak al heel goed nagedacht over het transport. Het lijkt soms dat alles kriskras door elkaar loopt, maar in werkelijkheid zijn de zaken best goed op elkaar afgestemd. Het intern transport moet een logisch gevolg zijn van de uitgevoerde of nog uit te voeren activiteiten. In deze opdracht ga je na hoe een en ander op je leerbedrijf is georganiseerd.


Welke soorten transport komen er voor? Hoe is bijvoorbeeld de sorteerhal ingericht?
Dit zijn belangrijke vragen waar je in deze opdracht mee te maken krijgt. Je gaat onderzoeken hoe de transportlijnen op het bedrijf lopen. Daardoor krijg je inzicht in onder meer het intern transport op het bedrijf en weet je na het uitvoeren van deze opdracht hoe een optimaal intern transport eruit ziet.

 

In kaart brengen van het interne transport op het leerbedrijf. Deze opdracht voer je uit op je (stage)bedrijf.
 
  • Beschrijf de huidige situatie ten aanzien van intern transport en maak een plattegrond waarop je aangeeft hoe de producten door het bedrijf lopen.
  • Maak een stroomschema aan de hand van de beschrijving en de plattegrond. Hoe je een stroomschema moet maken zoek je eerst op internet op. Geef in het stroomschema aan waar gevaren kunnen liggen. Wat wordt er aan het beheersen van gevaren gedaan?
  • Maak een inventarisatielijst van transportmiddelen op het bedrijf. Geef aan waar ze voor gebruikt worden, hoe ze werken en welke veiligheidsaspecten er aan vast zitten.
  • Maak tenslotte een optimaliseringsplan. Waar loopt het op vast? Of waar is er nog winst te halen? Denk hierbij aan onderdelen van het proces. Bijvoorbeeld de sorteerhal, aankomsthal, enz.
  • Bespreek het optimaliseringsplan met je praktijkopleider en geef aan waar deze nog aanvullende aspecten ziet.

 

Eventuele extra informatie zou je kunnen vinden op de volgende website:

7. Opdracht: zaaien van bos- en haagplantsoen

Bij bos- en haagplantsoen verschilt de manier van zaaien en rooien per kweker - breedwerpig zaaien, op rijen of precisiezaai worden allemaal toegepast.

Lees het artikel 'Ieder zaait op z'n eigen manier'.

 

Kweker Wim van Aert zaait Taxus niet op rijen maar breedwerpig. Waarom?
Wat is precisiezaai?
Waarom kiezen de meeste boomkwekers niet voor precisiezaai van eikels?
Wat is behandeld zaad?
Welke factoren vergelijk je met elkaar bij het kiezen voor een bepaalde manier van zaaien?

 

Bij het zaaien van sommige soorten bos- en haagplantsoen, zoals berk en els, wordt na het zaaien zand op de bedden gestrooid.

Bekijk het filmpje op De Boomkwekerij van Kloosterhuis.

 

Waarom wordt er zand gestrooid?
Waarom worden de bedden daarna aangedrukt?
Waarom worden berk en els meestal over de volle breedte van het bed gezaaid en niet in rijen?

8. Opdracht: Test je kennis

Weet je genoeg van het verzorgen van boomkwekerijgewassen? Klik in het linkermenu op Webquiz en test jezelf. Als je antwoorden fout zijn, klik dan op Tip en zoek op de website tot je het goede antwoord hebt.

9. Opdracht: Wat heb je geleerd?

Welke kennis en vaardigheden heb je geleerd in bovenstaande opdrachten? Kruis aan en vul verder aan op je antwoordvel:

0 informatie zoeken op internet

0 rapporteren en presenteren

0 samenwerken

0 kritisch lezen

0 ....................................................

0 ....................................................